Kto może zawrzeć umowę o służebności przesyłu?
Jeżeli jesteś właścicielem działki, na której znajdują się urządzenia przesyłowe, lub planowana jest nowa inwestycja związana z ich posadowieniem, warto wiedzieć, jakie dokumenty będą Ci potrzebne do ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu. Znajomość tych dokumentów ułatwia cały proces i pozwala uniknąć niepotrzebnych opóźnień.
Potwierdzenie prawa własności
Podstawowym dokumentem potrzebnym do ustanowienia służebności przesyłu jest potwierdzenie prawa własności nieruchomości. Najprościej uzyskać aktualny odpis księgi wieczystej prowadzonej dla Twojej działki. Dane w księgach wieczystych można sprawdzić na stronie. Wystarczy wpisać numer księgi wieczystej, aby uzyskać informacje o właścicielu nieruchomości.
Co zrobić, jeśli Twoje dane nie zostały jeszcze ujawnione w księdze wieczystej? W takim przypadku należy odszukać dokumenty potwierdzające, na jakiej podstawie stałeś się właścicielem działki, na przykład testament lub sądowe postanowienie nabycia spadku. Mając te dokumenty, warto niezwłocznie złożyć wniosek wieczystoksięgowy do właściwego sądu, aby ujawnić siebie jako właściciela w dziale II księgi wieczystej. Wpis prawa własności będzie niezbędny zarówno przy wytoczeniu powództwa, jak i przy zawieraniu umowy o ustanowienie służebności przesyłu.
Warto również pamiętać, że o ustanowienie służebności przesyłu może wnioskować użytkownik wieczysty gruntu. Trzeba jednak wiedzieć, że użytkownik wieczysty nie może żądać ustanowienia służebności, jeśli urządzenia przesyłowe zostały zainstalowane przez przedsiębiorstwo państwowe w okresie obowiązywania zasady jednolitej własności państwowej i znajdowały się na nieruchomości Skarbu Państwa przed oddaniem jej w użytkowanie wieczyste.
Dokumenty od przedsiębiorstwa przesyłowego i urzędów
Kiedy posiadasz już dokumenty potwierdzające prawo własności, możesz przystąpić do dalszych działań. Pierwszym krokiem jest złożenie wniosku do właściwego przedsiębiorstwa przesyłowego o udostępnienie dokumentacji dotyczącej istniejącej infrastruktury przesyłowej. Dokumentacja ta obejmuje między innymi decyzje administracyjne dotyczące lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzje zezwalające na posadowienie urządzeń przesyłowych. Warto również poprosić o dokumenty potwierdzające zgodę właściciela na posadowienie urządzeń przesyłowych, co dotyczy zgód udzielonych przez poprzednich właścicieli nieruchomości. Kolejnym ważnym elementem są dokumenty dotyczące odszkodowań wypłaconych w związku z posadowieniem urządzeń przesyłowych na działce.
Co zrobić, gdy przedsiębiorstwo przesyłowe odmówi udostępnienia dokumentów? Jako właściciel nieruchomości masz interes prawny w ich uzyskaniu, więc możesz zwrócić się do właściwego miejscowo starostwa powiatowego lub urzędu gminy. Pomocne może być także złożenie wniosku do Archiwum Państwowego. Pamiętaj, że wszelkie uzyskane dokumenty mogą okazać się niezwykle przydatne, jeśli sprawa trafi do sądu.
Dokumenty potrzebne do sprawy sądowej
Oprócz dokumentów od przedsiębiorstwa przesyłowego lub urzędów, do wszczęcia postępowania sądowego niezbędne będą również aktualny odpis księgi wieczystej nieruchomości. Czasem wystarczy jedynie wskazanie numeru księgi. Niezbędny będzie także wypis z ewidencji gruntów dla działki, na której ma być ustanowiona służebność przesyłu, oraz kopia mapy zasadniczej lub ewidencyjnej z dokładnym określeniem przebiegu infrastruktury przesyłowej. Do tego należy doliczyć opłatę od pozwu. Jeśli posiadasz operat szacunkowy, warto go dołączyć, choć w toku postępowania sąd może zlecić jego sporządzenie. Posiadanie operatu na wczesnym etapie może jednak przyspieszyć procedurę sądową.
Pozew należy złożyć do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, na której znajdują się lub mają być posadowione urządzenia przesyłowe, zgodnie z art. 606 k.p.c.
Dokumenty przy nowo planowanej infrastrukturze przesyłowej
W przypadku planowanych inwestycji kwestie dokumentów do ustanowienia służebności przesyłu wyglądają nieco inaczej. W takich sytuacjach to przedsiębiorstwo przesyłowe pozyskuje i udostępnia wszystkie niezbędne dokumenty potrzebne do ustanowienia służebności przesyłu. Dzięki temu cały proces jest uproszczony i bardziej przejrzysty dla właściciela działki.
Autor artykułu: Radca Prawny Michał Śliwa
Najczęstsze pytania dotyczące służebności przesyłu
Jakie dokumenty są potrzebne do ustanowienia służebności przesyłu?
Potrzebny jest odpis księgi wieczystej, wypis z ewidencji gruntów, mapa z przebiegiem urządzeń przesyłowych oraz dokumentacja od przedsiębiorstwa przesyłowego lub urzędów. Czasem przydatny jest również operat szacunkowy.
Kto może zawrzeć umowę o służebność przesyłu?
Umowę może zawrzeć właściciel nieruchomości lub użytkownik wieczysty, z pewnymi ograniczeniami dotyczącymi wcześniejszego posadowienia urządzeń przez Skarb Państwa.
Gdzie można uzyskać dokumenty o urządzeniach przesyłowych?
Dokumenty można uzyskać od przedsiębiorstwa przesyłowego, w starostwie powiatowym, urzędzie gminy lub w Archiwum Państwowym.